«±2 теңге» ережесі өзгермелі бағам кезінде айырбастау пункттері үшін жұмыс істемейді

Девальвациядан кейін валюта саудагерлері мен алыпсатарлар бағамнан табыс табуға немесе шығынға ұшырамауға тырысады, ал біз алдымен істеп, содан кейін ойланатындықтан, халықтың бір бөлігі жай ғана зардап шегеді.

Айырбастау пункттерінің жұмысы туралы қолданыстағы заңға сәйкес банктер мен айырбастау пункттері бағам айырмасын тек +-2 теңге мөлшерінде белгілеуге тиіс, ал демалыс күндері мен кешке бағамды өзгертуге болмайды. АҚШ долларына қатаң байлау кезеңінде бұл орынды әрі қисынды болды. Қазір құбылмалылыққа байланысты бұл ереже толық жұмыс істемейді. Бұл неге әкеледі:

1. Көпшілік онлайн-конвертерлерде алданып қалады: банктер онлайн-транзакциялар үшін бір бағам, ал қолма-қол ақша үшін басқасын белгілейді. Бұл ретте операция жасаған кезде бағамды көрмейсің, оны тек операциядан кейін ғана білесің. Айырбастау кезінде сатып алғың келетін валюта мөлшерін көрсетесің, ал теңгемен қанша есептен шығарылғанын тек фактіден кейін ғана білесің. Себебі мұндай операциялар қолма-қол ақшасыз есеп айырысуға теңестіріледі, ал онда екі теңге ережесі қолданылмайды.

2. Демалыс күндері кешке айырбастау пункттерінде теңге жай ғана болмады. Болған күннің өзінде айырбастау пункттері жоқ деп жазды. Мұның себебі: мұнай қымбаттап, доллардың рубльге қатысты бағамы төмендегеннен кейін теңге нығаятыны түсінікті болды, демек, доллар сатып, оны сатып алмау керек еді, ал бағам нарықтық бағамға сәйкес келмеді. Оның үстіне негізгі халықаралық нарықтармен уақыт айырмасына байланысты валюта бойынша нақты жағдайды тек түн ауа ғана түсінуге болады. Өздерін қорғау үшін айырбастау пункттері не валютаны, не теңгені жай ғана сатпайды. Осыдан қарапайым халық зардап шегеді.

3. Негізгі валюталарды бекіте отырып, валюталар арасында кросс-бағамдар бар екенін түсіну керек, олар өзара өзгеруі мүмкін, ал теңгемен бекітілгендіктен бұл орын алмайды, бұл да алыпсатарларға табыс табуға мүмкіндік береді.

Менің ойымша, Ұлттық Банк бұған қатысты бірдеңе істеуі керек.